Rentestijging door Griekse zorgen

Varoufakis heeft nogmaals opgeroepen tot het kwijtschelden van de enorme schulden die het land opgebouwd heeft. Op dit moment zijn de spanningen te snijden. Hoewel Griekenland water bij de wijn gedaan heeft en toegezegd heeft om de schulden terug te betalen, is de situatie verre van gezond. Dat is goed te zien aan de rente op de staatsleningen van de Zuid-Europese landen die gestegen is. In Nederland en België daalde deze rente lichtelijk. In Griekenland was de grootste rentestijging te zien, een gevaarlijke factor op het moment dat het er niet al te best voorstaat. De zorgen hebben een directe werking op de economie in Europa. Hoe werkt dit precies?

grexit

Afhankelijkheid

De waarde van het geld is altijd al afhankelijk geweest van de andere munten. De waarde werd eerst bepaald door de waarde van het goud, maar na de Grote Depressie in 1929 werd de goudstandaard losgelaten. Er werd bepaald dat de onderliggende waarde de waarde van het geld zou bepalen. Dit veranderde in 1999 toen in Maastricht de handtekeningen gezet werden onder de EMU, de Europese Monetaire Unie. Dit was het allereerste begin van de euro, de munt die de gezamenlijke munt van heel Europa zou worden. De economieën van de verschillende deelstaten werden hierdoor direct afhankelijk van elkaar: De waarde van de munt werd bepaald door de economie en de verhouding tussen import en export, maar tevens door het vertrouwen in de munt. En dat is waar het nu misgegaan is.

De parallel met 1929 is te gemakkelijk om te maken. Het geloof in de euro is weggevallen omdat de economen inzien dat het wegvallen van Griekenland een kwalijke zaak zou zijn voor de zogenaamde unie. Een groter probleem is dat het land de schulden niet terug kan betalen en nieuwe leningen nodig zal hebben om uit de problemen te komen. Daarom heeft het ECB geld bijgedrukt: De economie moet weer stabiel gemaakt worden om uit de problemen te komen. De waarde en het geloof zouden dan weer aan moeten groeien. Maar de ECB heeft geen mogelijkheid om dit geld straks weer uit de economie te halen en daar ligt het probleem. De waarde van het geld is namelijk afhankelijk van de hoeveelheid geld en het vertrouwen in de munt. Door extra geld bij te drukken zonder dit uit de economie te kunnen halen, zal de waarde van de euro verminderen. De onrust in Griekenland versterkt dit effect alleen maar en daarmee is de kans bijzonder groot dat er een nieuwe crisis aan zit te komen.